• 2024.03.24
• Απόστολος Π. Ευθυμιάδης

Κατά παράδοση τις ημέρες αυτές αναφερόμαστε στην επανάσταση του 1821 επικεντρωμένοι στη Φιλική Εταιρία και στην έναρξη της Επανάστασης στην Πελοπόννησο. Σήμερα τιμώντας την επέτειο θα αναφερθούμε στη Θράκη που συμμετείχε στην Επανάσταση. Λόγω της γειτνίασης με την Κωνσταντινούπολη ήταν ο πρώτος αποδέκτης της βαρβαρότητας των Τούρκων ως αντίποινα για τον ξεσηκωμό των Ελλήνων.

Επιλέξαμε αποσπάσματα από το βιβλίο του Απόστολου Π. Ευθυμιάδη ” Η Συμβολή της Θράκης εις τους απελευθερωτικούς Αγώνες του Έθνους (1361-1920). Στον πρόλογο του Βιβλίου ο Συγγραφέας του γράφει :

Ὅμως, διά λόγους ἀναγομένους εἰς τάς ἰδιαζούσας συνθήκας τῆς τουρκοκρατίας καί τῆς μετά τήν ἀνεξαρτησίαν τοῦ Ἑλληνικοῦ κράτους περιόδου, δέν ἐγένετο γνωστή ἡ συμβολή εἰς τούς ἀγῶνας τῆς Ἐθνικῆς μας παλιγγενεσίας ὅλων τῶν περιοχῶν τῆς Πατρίδος μας. Ὡρισμέναι περιοχαί τοῦ Ἑλλαδικοῦ χώρου ἔχουν ἀδικηθῆ ἱστορικῶς διά τῆς παρασιωπήσεως, λόγῳ ἀγνοίας, τῶν ἱστορικῶν γεγονότων, τά ὁποῖα εἶναι γεγραμμένα διά τοῦ αἵματος τῶν κατοίκων των, εἰς τάς θυσίας τῶν ὁποίων ὀφείλομεν τήν ὕπαρξίν μας καί τήν ἐλευθερίαν μας. Μεταξύ τῶν, κατά τά ἀνωτέρω, ἱστορικῶς ἠδικημένων περιοχῶν τῆς Πατρίδος μας καταλέγεται καί ἡ Θράκη. 

Όλοι γνωρίζουν την Λασκαρίνα  Μπουμπουλίνα (1771 – 1825), λίγοι όμως την Δόμνα Βισβίζη από  την Αίνο της Ανατολικής Θράκης και τον αγώνα της ως καπετάνισσα της “Καλομοίρας” ένα μπρίκι με 16 κανόνια και 140 ναύτες.

Στο βιβλίο παρατίθενται στοιχεία για  την επανάσταση τους πρωτεργάτες αλλά και τις λεηλασίες – ἐμπρησμούς – σφαγές και καταστροφές της : 

• Ανδριανουπόλεως – 1365
• Σοζώπολης – 1372
• Λαλά-Κουρουσοού (Σοφικού) – 1821
• Σεϋμέν Έβρου (Ασημένιον) -1821
• Ισάκ -ΠασάΈβρου (Ισαάκιον) – 1821
• Σαμοθράκης – 1821
• Διδυμοτείχου  – 1821

Αποσπάσματα από το Βιβλίο του Απόστολου Π. Ευθυμιάδη (1923-2006)

* * *

Οἱ Τοῦρκοι, καταλαβόντες τὴν Θράκην ἕνα περίπου αἰῶνα πρὸ τῆς ἁλώσεως τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ἐπεδίωξαν τὴν ἐγκατάστασιν εἰς αὐτὴν συμπαγοῦς τουρκικοῦ πληθυσμοῦ πρὸς τὸν σκοπὸν τοῦ πλήρους ἐλέγχου ἐπ’ αὐτῆς¹², διὰ τὸν λόγον ὅτι ἡ Θράκη, ἀποτελοῦσα, ὡς ἐκ τῆς θέσεώς της, τὸ προγεφύρωμα τῶν Τούρκων εἰς τὴν Εὐρώπην καὶ τὸν πρῶτον σταθμὸν ἐγκαταστάσεώς των εἰς αὐτήν, προωρίζετο νὰ χρησιμοποιηθῇ ὡς ὁρμητήριον τῶν εἰς τὰς περαιτέρω ἐκστρατείας των διὰ τὴν κατάκτησιν τῶν πρὸς βορρᾶν καὶ δυσμὰς χωρῶν, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν κατάληψιν τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ἡ ὁποία ἦτο ὁ κύριος στόχος των.

Ὡς ἐκ τῶν ἀνωτέρω στρατιωτικῆς φύσεως πλεονεκτημάτων τῆς Θράκης, ἰδίᾳ κατὰ τὴν περίοδον τῆς ἐμφανίσεως τῶν Τούρκων εἰς τὴν Εὐρώπην, ἐξεδηλώθη τὸ ἰδιαίτερον ἐνδιαφέρον τῶν Ὀθωμανῶν διὰ τὴν πλήρη ἀξιοποίησιν τῆς Θράκης ὡς προπυργίου τοῦ τότε δημιουργουμένου ὀθωμανικοῦ κράτους, ἀλλὰ καὶ ὡς βάσεως ἐξορμήσεώς των διὰ τὴν περαιτέρω ἐπέκτασιν τῶν ὁρίων του καὶ τὴν ὁλοσχερῆ κατάκτησιν καὶ κατάλυσιν τῆς Βυζαντινῆς Αὐτοκρατορίας καὶ τὴν κατάληψιν τῆς πρωτευούσης της. Πρὸς τοῦτο ὠργανώθη στρατιωτικῶς ὑπὸ τῶν Τούρκων ὅλος ὁ χῶρος τῆς καταληφθείσης ὑπ’ αὐτῶν Θράκης, τὰ ὅρια καὶ ἡ ἔκτασις τῆς ὁποίας καθωρίζοντο τότε διὰ τοῦ Θρακικοῦ Πελάγους, Ἑλλησπόντου, Προποντίδος, Βοσπόρου, Εὐξείνου Πόντου, Αἵμου καὶ ποταμοῦ Νέστου.

Οὕτως ἡ καταληφθεῖσα ὑπὸ τῶν Τούρκων Θράκη μετεβλήθη εἰς ἀπέραντον στρατόπεδον, εἰς τὸ ὁποῖον προπαρεσκευάζετο ὁ προοριζόμενος διὰ τὰς περαιτέρω κατακτήσεις ὀθωμανικὸς στρατός, εἰς τὰς εὐφόρους δὲ πεδιάδας της ἐγκατεστάθησαν Ὀθωμανοί μέ σκοπόν, ἀφ’ ἑνός μὲν τὴν ἐξασφάλισιν πλήρους ἐλέγχου ὑπὸ τῶν κατακτητῶν ἐπὶ τῆς Θράκης διὰ τοῦ ἐγκατασταθέντος εἰς αὐτὴν ἀμιγοῦς καί συμπαγοῦς τουρκικοῦ πληθυσμοῦ, ὁ ὁποῖος παρεῖχε διὰ παντὸς τρόπου τὴν συνδρομήν του εἰς τὰ στρατοπεδευμένα εἰς τὴν Θράκην τμήματα τοῦ τουρκικοῦ στρατοῦ, ἀφ’ ἑτέρου δέ τὴν διάσπασιν τῆς συνοχῆς τοῦ μέχρι τότε διαβιοῦντος εἰς τὴν Θράκην συμπαγοῦς Ἑλληνικοῦ πληθυσμοῦ, τοῦ ὁποίου ἡ περαιτέρω διαβίωσις εἰς τὸν Θρακικὸν χῶρον καὶ ἡ παρεμβολή του μεταξὺ τοῦ ἐγκατασταθέντος εἰς αὐτὸν τουρκικοῦ πληθυσμοῦ ἐθεωρήθη ὑπὸ τῶν κατακτητῶν ἐπικίνδυνος διὰ τὴν ἀσφάλειαν τῶν ἐκεῖ ἐστρατοπεδευμένων στρατευμάτων των.

Ἐκ τῶν ἀνωτέρω καταφαίνεται ὅτι καί εἰς τόν τομέα αὐτόν τῶν θυσιῶν τοῦ Ἑλληνισμοῦ ἐκ τῶν διωγμῶν, ἐκπατρισμῶν καί ἀποδημιῶν, εἰς τάς ὁποίας ἐξηναγκάσθησαν οἱ ὑπόδουλοι Ἕλληνες ὑπό τῶν βαρβάρων κατακτητῶν κατά τόν πλέον ἀπάνθρωπον τρόπον, ἡ Θράκη ἔφερε, διά τούς προαναφερομένους λόγους, τό μεγαλύτερον βάρος, ἐν συγκρίσει πρός τήν ὑπόλοιπον ὑπόδουλον Ἑλλάδα, ἡ ὁποία διετέλεσε διά βραχύτερον χρονικόν διάστημα ὑπό τουρκικόν ζυγόν, ἀλλά καί εὑρέθη ὑπό ὀλιγώτερον καταθλιπτικάς συνθήκας, ἀπό τῆς ἀπόψεως αὐτῆς, κατά τούς χρόνους τῆς μακραίωνος τουρκικῆς δουλείας τοῦ Ἔθνους μας.

Λεηλασίαι – ἐμπρησμοί – δηώσεις – καταστροφαί

Οἱ ὑπόδουλοι Ἕλληνες δέν ὑπεβλήθησαν μόνον εἰς τήν μεγάλην ἐκ τοῦ παιδομαζώματος ἀφαίμαξιν οὔτε ὑπέστησαν μόνον κατά τήν μακραίωνα τουρκικήν δουλείαν τάς τόσας ἄλλας μεγάλας θυσίας συνεπείᾳ τοῦ ἐκπατρισμοῦ καί τῆς ἀποδημίας, εἰς τά ὁποῖα ἐξηναγκάσθησαν διά τῶν διωγμῶν ὑπό τῶν βαρβάρων κατακτητῶν, ἀλλά, πέραν αὐτῶν, ὑπέστησαν καί τεραστίας ὑλικάς ζημίας καί καταστροφάς, συνεπείᾳ τῶν λεηλασιῶν, τῶν ἐμπρησμῶν καί τῶν δηώσεων τῶν ὑποδουλουμένων Ἑλληνικῶν χωρίων καί πόλεων, εἰς τάς ὁποίας προέβαινον οἱ βάρβαροι κατατηταί κατά τήν βαθμιαίαν κατάκτησιν τῆς Βυζαντινῆς Αὐτοκρατορίας, ἀλλά καί μετέπειτα κατά τούς χρόνους τῆς μακραίωνος τουρκικῆς δουλείας τοῦ Ἔθνους μας.

Τά κατακτώμενα ὑπό τῶν Τούρκων Ἑλληνικά χωρία καί αἱ πόλεις παρεδίδοντο εἰς τήν λεηλασίαν τῶν ὀρδῶν τοῦ κατακτητοῦ, ἡ ὁποία ἀπετέλει τό ἰσχυρότερον κίνητρον διά τήν οἰστρηλάτησιν τοῦ πολεμικοῦ των μένους. Ἐλεηλάτουν ὡσαύτως οἱ βάρβαροι ἐπιδρομεῖς καθ’ ὅλην τήν διάρκειαν τῆς τουρκοκρατίας καί τά χωρία καί τάς πόλεις, αἱ ὁποῖαι εὑρίσκοντο πλησίον τῶν ὁδῶν καί τῶν σημείων διελεύσεως τοῦ τουρκικοῦ στρατοῦ κατά τάς μετακινήσεις του εἰς διαφόρους περιοχάς τῆς ὀθωμανικῆς Αὐτοκρατορίας. Ἀλλά, καί κατά τάς ἐξεγέρσεις τῶν ὑποδούλων Ἑλλήνων κατά τοῦ δυνάστου κατακτητοῦ, αἱ λεηλασίαι καί οἱ ἐμπρησμοί τῶν Ἑλληνικῶν χωρίων καί κωμοπόλεων ἀπετέλουν τά ἀντίποινα καί τά συνήθως λαμβανόμενα ἀπάνθρωπα μέτρα ὑπό τῶν Τούρκων διά ἐκφοβισμόν δῆθεν, κυρίως ὅμως δι’ ἐκδίκησιν, τῶν ἐξεγερθέντων ραγιάδων.

 

Λεηλασία καί δήωσις τῆς Ἀδριανουπόλεως (1365)

Ἡ Ἀδριανούπολις κατελήφθη ὑπό τῶν Τούρκων τό 1365, ἤτοι ἐντός τετραετίας ἀπό τῆς κατά τό 1361 διαπεραιώσεώς των, μέσῳ τοῦ Ἑλλησπόντου, εἰς τήν Θράκην, ἀφοῦ ἐκάμφθη ἡ σθεναρά ἀντίστασις τῶν κατά τήν μακράν πολιορκίαν της ἀγωνιζομένων ἐντός αὐτῆς ὑπερασπιστῶν της. Μετά τήν κατάληψίν της ἐπεδόθησαν αἱ ὀρδαί τῶν βαρβάρων κατακτητῶν εἰς τήν λεηλασίαν καί εἰς τήν δήωσιν τῆς Ἀδριανουπόλεως, ἡ ὁποία ἦτο κατά τήν ἐποχήν ἐκείνην ἡ πλουσιωτέρα πόλις τῆς Θράκης καί πρωτεύουσά της. Τήν ἰδίαν τύχην εἶχον καί αἱ ἄλλαι πόλεις καί τά χωρία τῆς Θράκης. Τήν καταστροφήν τῆς Ἀδριανουπόλεως κατά τήν κατάκτησίν της ὑπό τῶν Τούρκων ἐθρήνησεν ἡ λαϊκή μοῦσα διά τῶν κατωτέρω στίχων¹⁴:

«Τά ἀηδόνια τῆς Ἀνατολῆς καί τά πουλιά τῆς Δύσης

κλαίγουν ἀργά, κλαίγουν ταχιά, κλαίγουν τό μεσημέρι,

κλαίγουν τήν Ἀδριανούπολι τήν πολυκουρσεμένη,

ὅπου τήν ἐκουρσέψανε τίς τρεῖς γιορτές τοῦ χρόνου,

τῶν Χριστουγέννων γιά κερί καί τοῦ Βαγιοῦ γιά βάγια

καί τῆς Λαμπρῆς τήν Κυριακή γιά τό Χριστός Ἀνέστη».

Λεηλασία καί δήωσις τῆς Σωζοπόλεως (1372)

Ἡ Σωζόπολις τῆς Βορείου Θράκης κατεκτήθη τό πρῶτον ὑπό τῶν Τούρκων τό 1370. Μετά δύο ἔτη ἀπό τῆς κατακτήσεώς της (1372), ἡ Σωζόπολις ἐπανεστάτησε κατά τῶν Τούρκων κατακτητῶν της καί, ὡς ἐκ τούτου, ἐξεστράτευσε κατ’ αὐτῆς ὁ Σουλτᾶνος Μουράτ διά τήν καταστολήν τῆς ἐξεγέρσεως τῶν Ἑλλήνων κατοίκων της καί διά τήν ἀνακατάληψιν τῆς πόλεως. Κατόπιν δεκαπενθημέρου πολιορκίας ἀνακατελήφθη ἡ Σωζόπολις ὑπό τῶν Τούρκων καί παρεδόθη εἰς τήν λεηλασίαν τῶν βαρβάρων κατακτητῶν της.

Ἡ Σωζόπολις, τῆς ὁποίας οἱ κάτοικοι ἠσχολοῦντο κυρίως μέ τήν ναυτιλίαν καί τό ἐμπόριον, ἦτο τήν ἐποχήν ἐκείνην ἐκ τῶν πλουσιωτέρων πόλεων τῆς Θράκης. Τοσοῦτον πλοῦτον διέθετον οἱ Ἕλληνες κάτοικοι τῆς Σωζοπόλεως, ὥστε μετά τήν λεηλασίαν της οἱ Τοῦρκοι στρατιῶται περιεφέροντο εἰς τήν πόλιν ἐπί πολλάς ἡμέρας κατάφορτοι διά τῶν λεηλατηθέντων χρυσῶν καί ἀργυρῶν σκευῶν τῶν Σωζοπολιτῶν. Λέγεται, βεβαιούμενον καί ὑπό Τούρκων ἱστορικῶν, ὅτι ἡ καθιέρωσις τῶν χρυσοποικίλτων ὑποκαμισμάτων, τά ὁποῖα ἔφερον μέχρι τῆς καταργήσεώς των οἱ αὐλικοί τῆς Πύλης καί ὁ Σουλτᾶνος καί φέρουν μέχρι σήμερον οἱ ἀξιωματούχοι τῆς μουσουλμανικῆς θρησκείας, προέρχεται ἐκ τῆς λεηλασίας τῆς Σωζοπόλεως, κατά τήν ὁποίαν οἱ λεηλατήσαντες αὐτήν Τοῦρκοι ἔφερον τά λεηλατηθέντα χρυσά ποτήρια ἐπί τῶν κεφαλῶν των καί κάτωθεν τῶν καλυμμάτων των.

Λεηλασία καί δήωσις τοῦ Διδυμοτείχου καί τῶν χωρίων τῆς περιφερείας του (1821)

Ὅταν ἐξερράγη τό 1821 ἡ Ἑλληνική Ἐπανάστασις, ἐξεδηλώθη λυσσωδῶς ἡ μῆνις τῆς Πύλης ἐναντίον τῶν Ἑλλήνων χριστιανῶν τῆς Θράκης, λόγῳ γειτνιάσεώς της μέ τήν πρωτεύουσαν τοῦ ὀθωμανικοῦ κράτους, καί αἱ πόλεις καί τά χωρία τοῦ Θρακικοῦ χώρου ὑπέστησαν, πέραν τῆς σφαγῆς χιλιάδων κατοίκων των, καί τήν λεηλασίαν καί τήν δήωσιν των ὑπό τοῦ φανατισθέντος τουρκικοῦ ὄχλου.

Εἰς τό Διδυμότειχον, τό ὁποῖον κατά τό παρελθόν καί διά βραχύ χρονικόν διάστημα ὑπῆρξε πρωτεύουσα τῆς Βυζαντινῆς Αὐτοκρατορίας, ἀλλά καί τῶν Τούρκων, καί εἰς τό ὁποῖον ἐγεννήθη ὁ Βυζαντινός Ἰωάννης Βατάτζης καί ὁ Σουλτᾶνος Βαγιαζήτ, ἐξερράγη, μετά τά φρικτά γεγονότα τῆς Κωνσταντινουπόλεως καί τῆς Ἀδριανουπόλεως, τά ὁποῖα ἔλαβον χώραν τόν Ἀπρίλιον τοῦ 1821, ἡ θηριώδης μανία τῶν φανατισμένων περιοίκων, ἀλλά καί τῶν Τούρκων κατοίκων τοῦ Διδυμοτείχου, οἱ ὁποῖοι ἐλεηλάτησαν καί κατέστρεψαν τάς περιουσίας τῶν Ἑλλήνων κατοίκων τῆς πόλεως καί τῶν περιχώρων της.

Συνεπείᾳ τῆς λεηλασίας καί τῆς καταστροφῆς, κατά τά ἀνωτέρω, τοῦ Διδυμοτείχου ἐπῆλθεν ὄχι μόνον μεγάλη μείωσις τοῦ πληθυσμοῦ τῆς πόλεως, ἀλλά καί κατάπτωσις καί ἐξαφάνισις τῶν μέχρι τότε ὑφισταμένων εἰς αὐτήν καί λειτουργουσῶν βιοτεχνιῶν πηλοπλαστικῆς καί μεταξοκλωστηρίων.

Τά εὑρισκόμενα μέχρι τότε χωρία τῆς περιφερείας Διδυμοτείχου Ἰσάκ-Πασᾶ (μέ σημερινόν Ἑλληνικόν ὄνομα Ἰσαάκιον), Λαλά-Κουρεουσί (Σοφικόν) καί Σεϊμέν (Ἀσημένιον) ἐρημώθησαν παντελῶς καί, μετά τήν ἔκδιωξιν ἐξ αὐτῶν τῶν διαφυγόντων τήν σφαγήν ἐλαχίστων Ἑλλήνων κατοίκων των, ἐγένοντο φέουδα τῶν αἱμοχαρῶν ἀγάδων Χατζῆ-Ἐσρέφ-ἀγᾶ καί Κίνογλου-ἀγᾶ¹⁶, οἱ ὁποῖοι ἐπρωτοστάτησαν εἰς τήν λεηλασίαν τῶν ἀνωτέρω χωρίων καί εἰς τήν σφαγήν τῶν κατοίκων των.

Λεηλασία καί δήωσις τῆς Σαμοθράκης (1821)

Το Έγκλημα

Ὁ Καρά-Ἀλῆς, ἐπιστρέφων μετά τοῦ στόλου του ἐκ τῆς Νοτίου Ἑλλάδος, ὅπου εἶχε μεταβῆ τό θέρος τοῦ 1821 διά τήν καταστολήν τῆς ἐξεγέρσεως τῶν παραλίων Ἑλληνικῶν πόλεων τῆς Πελοποννήσου καί τῆς Στερεᾶς Ἑλλάδος, διῆλθε πρό τῆς ἐπανόδου του εἰς τήν Κωνσταντινούπολιν ἐκ τῆς Σαμοθράκης, εἰς τήν ὁποίαν ἀπεβίβασε τά ἀγήματα τοῦ στόλου του διά τήν λεηλασίαν της. Οἱ ἀποβιβασθέντες ὑπό τοῦ Καρά-Ἀλή εἰς τήν Σαμοθράκην Τοῦρκοι, ἀφοῦ τήν ἐλεηλάτησαν, συνέλαβον ἄνω τῶν ἑκατόν Σαμοθρακῶν, τούς ὁποίους ἀπηγχόνισαν εἰς τούς ἱστούς τῶν πλοίων τοῦ τουρκικοῦ στόλου, ὅταν οὗτος ἀπέπλευσεν ἐκ τῆς Σαμοθράκης κατευθυνόμενος πρός τήν Κωνσταντινούπολιν.

Ὁ Καρά-Ἀλῆς, θέλων νά ἐπιδείξῃ πανηγυρικῶς τόν κατά τό ἀνωτέρω ἐπιτελεσθέντα “ἆθλον” του, τόν ἀπαγχονισμόν δηλονότι τῶν ὑπερεκατόν κατοίκων τῆς Σαμοθράκης, εἰσῆλθεν εἰς τόν λιμένα τῆς Κωνσταντινουπόλεως θριαμβευτικῶς μετά τοῦ στόλου του, εἰς τούς ἱστούς τῶν πλοίων τοῦ ὁποίου ἐκρέμαντο αἰωρούμενα τά πτώματα τῶν ἀπαγχονισθέντων Σαμοθρακῶν, τά ὁποῖα παρουσίασεν ὁ Καρά-Ἀλῆς ὡς πτώματα δῆθεν τῶν συλληφθέντων πληρωμάτων τοῦ ἐξοκείλαντος πλοίου ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΗΣ καί τῶν Γαλαξιδιωτικῶν πλοίων, τά ὁποῖα εἶχον δῆθεν καταστραφῆ ὑπό τοῦ τουρκικοῦ στόλου.

Ἡ Σαμοθράκη, πολλοί κάτοικοι τῆς ὁποίας ἦσαν μεμυημένοι εἰς τήν Φιλικήν Ἑταιρείαν, ἐπανεστάτησε τό 1821 κατά τοῦ τυράννου κατακτητοῦ καί, ὡς ἐκ τούτου, οἱ Τοῦρκοι ἀπέστειλαν στρατόν εἰς τήν νῆσον διά τήν καταστολήν τῆς ἐξεγέρσεως τῶν Ἑλλήνων κατοίκων του. Ἐπειδή ὅμως ἦτο ἀδύνατος ὁ ἀνεφοδιασμός τῆς Σαμοθράκης διά πολεμοφοδίων ἐκ τῆς χερσαίας Ἑλλάδος, οἱ ἐπαναστατήσαντες Σαμοθρᾶκες δέν ἠδυνήθησαν νά συνεχίσουν τόν ἀγῶνα των, μέ ἐπακόλουθον νά καμφθῇ ἡ ἀντίστασίς των καί νά ἀναγκασθοῦν νά καταφύγουν εἰς τά δασώδη καί ἀπόκρημνα ὄρη τῆς νήσου.

Μετά τήν καταστολήν τῆς ὡς ἄνω ἐξεγέρσεως, οἱ μέν κάτοικοι τῆς Σαμοθράκης, ὅσοι δέν κατέφυγον εἰς τά ἀπρόσιτα ὄρη της, ἐσφάγησαν ἤ ἐξηνδραποδίσθησαν, ἡ δέ νῆσος παρεδόθη εἰς ἐμπρησμόν καί λεηλασίαν. Τό ἔργον τῆς καταστροφῆς ὡλοκλήρωσεν ἡ ἐπιδρομή εἰς τήν Σαμοθράκην φανατισμένων Τούρκων ἐκ τῆς γειτονικῆς νήσου τῆς Ἴμβρου, οἱ ὁποῖοι ἐλεηλάτησαν ὅλην τήν ἐναπομείνασαν περιουσίαν τῶν Ἑλλήνων κατοίκων τῆς Σαμοθράκης, ἡ ὁποία μετά τήν καταστροφήν της αὐτήν ἦτο ἐπί μακρόν χρόνον ἔρημος καί ἀραικατωκημένη.

Και η Τιμωρία 

Ὁμαδικαί σφαγαί καί ἀπαγχονισμοί εἰς τήν Ἀδριανούπολιν (1821)

Ἡ Ἀδριανούπολις, ὡς πρωτεύουσα τῆς Θράκης, ὑπῆρξε τό κέντρον τῆς ἐπαναστατικῆς κινήσεως εἰς τήν περιοχήν αὐτήν τῆς ὀθωμανικῆς Αὐτοκρατορίας καθ’ ὅλην τήν διάρκειαν τῆς προπαρασκευῆς τοῦ ὑποδούλου Ἔθνους μας διά τήν ἐξέγερσίν του ἐναντίον τοῦ τυράννου δυνάστου καί δή κατά τήν πρό τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1821 χρονικήν περίοδον. Οἱ Ἕλληνες κάτοικοι τῆς Ἀδριανουπόλεως, πολλοί ἐκ τῶν ὁποίων ἦσαν μεμυημένοι εἰς τήν Φιλικήν Ἑταιρείαν, προσέφεραν μεγίστης ἐθνικῆς σημασίας ὑπηρεσίας εἰς τήν πανελλήνιον προσπάθειαν διά τήν ἐξέγερσιν τοῦ ὑποδούλου Ἑλληνισμοῦ ἐναντίον τοῦ βαρβάρου κατακτητοῦ. Ὡς ἐκ τούτου, οἱ Ἀδριανουπολῖται προεκάλουν τάς ὑπονοίας τῶν Τούρκων, οἱ ὁποῖοι κατά τήν ἐκδήλωσιν τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1821 προέβησαν εἰς ὁμαδικάς σφαγάς καί ἀπαγχονισμούς τῶν Ἑλλήνων τῆς Ἀδριανουπόλεως.

Αἱ συλλήψεις τῶν Ἑλλήνων τῆς Ἀδριανουπόλεως ἤρχισαν τήν Κυριακήν τῶν Βαΐων τοῦ 1821 καί συνεχίσθησαν καθ’ ὅλην τήν Μεγάλην Ἑβδομάδα. Κατ’ ἀρχήν συνέλαβον οἱ Τοῦρκοι τούς Δημογέροντας τῆς πόλεως, καθ’ ὅν χρόνον συνεδρίαζον εἰς τό Συνοδικόν τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως μέ τόν Πρωτοσύγκελλον Θεόκλητον. Ἀκολούθως προέβησαν εἰς τήν σύλληψιν καί ἄλλων ἐξεχόντων προκρίτων τῆς Ἀδριανουπόλεως, οἱ ὁποῖοι, κατά τήν παράδοσιν, ἀνέρχονται εἰς ἑκατοντάδας. Κατόπιν φιρμανίου τοῦ Σουλτάνου, τό ὁποῖον εἶχεν ἀποσταλῆ εἰς τόν Νομάρχην Ἀδριανουπόλεως δι’ εἰδικοῦ ταχυδρόμου, συνελήφθη τήν Κυριακήν τοῦ Θωμᾶ καί ὁ ἐφησυχάζων ἐξόριστος εἰς τήν γενέτειράν του Ἀδριανούπολιν πρώην Οἰκουμενικός Πατριάρχης Κύριλλος ὁ ΣΤ΄, ἀκολούθως εἰς τό κεφάλαιον αὐτό.

Τήν Κυριακήν τοῦ Θωμᾶ τοῦ 1821 ἤρχισαν αἱ ἐκτελέσεις τῶν κατά τά ἀνωτέρω συλληφθέντων Ἀδριανουπολιτῶν, τούς ὁποίους οἱ Τοῦρκοι ἔσφαζαν ἔμπροσθεν τῶν οἰκιῶν των, διά νά τρομοκρατήσουν τούς οἰκείους των, ἀλλά καί γενικώτερον τόν κατά τοῦ τυράννου κατακτητοῦ ἐξεγερθέντα Ἑλληνισμόν. Οἱ αἱμοχαρεῖς Γενίτσαροι, οἱ ὁποῖοι ἀνέλαβον διά σφαγῆς τούς συλληφθέντας Ἕλληνας, διά νά καταστήσουν ἔτι ὀδυνηρότερον τό μαρτύριόν των, τούς ὡδήγουν συγκεντρωμένους εἰς τόν τόπον τοῦ μαρτυρίου, ὅπου ὁ δήμιος ἔσφαζεν ἕκαστον ἐξ αὐτῶν ἔμπροσθεν τῶν οἰκείων των, ἀλλά καί τῶν ὑπολοίπων μελλοθανάτων, οἱ ὁποῖοι ἀνέμενον τήν σειράν των διά τήν σφαγήν των.

Ἐκ τῶν συλληφθέντων καί κατά τά ἀνωτέρω ὁδηγουμένων εἰς τόν τόπον τοῦ μαρτυρίου μελλοθανάτων πρῶτον ἔσφαξαν τόν Πρόεδρον τῆς Δημογεροντίας Ἀδριανουπόλεως Νικόλαον Χατζῆ-Στάνογλου εἰς τήν εἴσοδον τῆς κατοικίας του, ἡ ὁποία ἦτο πλησίον τοῦ Ἱεροῦ Ναοῦ τῆς Παναγίας καί ἔναντι τοῦ Ζαππείου Παρθεναγωγείου, ὑπό τάς γοεράς κραυγάς τῆς συζύγου του καί τῶν τέκνων του, τά ὁποῖα μέ θρῆνον καί γοεράς κραυγάς παρηκολούθουν τήν σφαγήν τοῦ Ἐθνομάρτυρος συζύγου καί πατρός των. Λέγεται ὅτι κατά τήν σφαγήν τοῦ Νικολάου Χατζῆ-Στάνογλου ὁ δήμιος, κρατῶν τό μελλοθάνατον θῦμα ἐκ τῆς κεφαλῆς του καί θέλων νά ἐπιτείνῃ ἔτι μᾶλλον τήν ὀδύνην τοῦ μαρτυρίου τοῦ Ἐθνομάρτυρος, ἔσυρεν ἐλαφρῶς τήν μάχαιράν του δύο φορές ἐπί τοῦ λαιμοῦ του καί ἄλλοτε εἰς τόν τράχηλον τοῦ μελλοθανάτου ἐπιφέρων οὕτως ἐπιπολαίους πληγάς εἰς αὐτόν, χωρίς νά τόν θανατώνῃ. Τότε γέρων Γενίτσαρος ἐκ τῶν παρισταμένων εἰς τήν σφαγήν, τοῦ ὁποίου ἡ ὑπομονή εἶχεν ἐξαντληθῆ βλέπων τόν δήμιον νά παίζῃ μέ τό μαρτύριον τοῦ θύματος, τόν ἐπεπληξε λέγων εἰς αὐτόν: «Τί παίζεις ἄθλιε μέ τό θῦμα. Δέν ξεύρεις ὅτι ἡ μάχαιρα αὐτή οὐ πολύν καιρόν θά πέσῃ ἀμείλικτα ἐπί τῶν λαιμῶν μας;».

Η βαρβαρότητα των Τούρκων είναι διαχρονική και αναλλοίωτη στο πέρασμα των αιώνων,  από το 1361 στην Θράκη, μέχρι το 1974 στην Κύπρο, χαράσσουν τα σύνορα της καρδιάς τους με αίμα, με απίστευτη – κτηνώδη βαρβαρότητα. Η φωτογραφία δείχνει τις καταστροφές σε νεκροταφείο στην κατεχόμενη Κύπρο, εκεί δεν σεβάστηκαν ούτε τους νεκρούς. Αλίμονο σε όσους ακόμη πιστεύουν στο παραμύθι της “Ελληνοτουρκικής φιλίας“.

ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ  ΕΥΘΥΜΙΑΔΗΣ (1923-2006)

ο Απόστολος Ευθυμιάδης γεννήθηκε στα Λάβαρα του σημερινού δήμου Σουφλίου το 1923 και αφού ολοκλήρωσε το δημοτικό, διέκοψε τη φοίτησή του στο σχολείο λόγω του ότι έπρεπε να εργαστεί για να συνδράμει τα πενιχρά οικονομικά της οικογένειας του.

Συνέχισε τις σπουδές του στη μέση εκπαίδευση στην ηλικία των 19 ετών και ενώ εργαζόταν ως εργάτης σε δημόσια έργα οδοποιίας. Ολοκλήρωσε το Γυμνάσιο το 1947 και μετά τη συμμετοχή του στον πόλεμο, έδωσε εξετάσεις και πέρασε στην Ιατρική Σχολή Αθηνών τον Σεπτέμβριο του 1950. Ταυτόχρονα συμμετείχε και στον διαγωνισμό πρόσληψης προσωπικού της Εθνικής Τράπεζας, όντας ο πρώτος επιτυχών και ως εκ τούτου διορίστηκε υπάλληλος στο κατάστημα της Τράπεζας στην Αλεξανδρούπολη.

Δεν κατάφερε να ολοκληρώσει τις σπουδές του στην Ιατρική λόγω αδυναμίας παρακολούθησης των μαθημάτων όμως στην πορεία της ζωής του συνέλεξε πληθώρα πανεπιστημιακών τίτλων, που είναι οι εξής:

Πτυχίο Νομικής, Πτυχίο Πολιτικών και Οικονομικών Επιστημών, Πτυχίο Σχολής Τραπεζικών Σπουδών, Μεταπτυχιακό τίτλο στον κλάδο των Οικονομικών Επιστημών και Μεταπτυχιακό Τίτλο από το London School of Economics and Political Science.

Από την Εθνική Τράπεζα, στην ιεραρχία της οποίας ανέβηκε πολλές βαθμίδες, παραιτήθηκε το 1983. Ήταν σύζυγος της καθηγήτριας Θεολογίας Θεοδώρας Παλαμηδά και πατέρας τριών παιδιών.

Επιμέλεια Ανάρτησης : Τασιόπουλος Αργύρης